Slingertuin

Slingertuin bij herenboerderij Hermans Dijkstra in Midwolda.

Slingertuinen (Gronings: slingertoenen) werden in de 19e eeuw aangelegd door rijke boeren die profiteerden van de hoge graanprijzen. Kronkelende paden en vijvers zien we vaak in deze tuinen. De tuinen waren veelal geïnspireerd op de Engelse landschapsstijl en lijken meer op een park dan een boerenerf.

Kenmerken

Blauwestadhoeve met slingertuin in Midwolda.

Dit type tuinen is vooral te vinden bij monumentale boerderijen in het noorden van Groningen. De (heren)boeren die hier woonden profiteerden van hoge graanprijzen en wilde hun status laten blijken. Ze bouwden riante woningen met daarbij horende tuinen volgens de laatste mode. Deze zogenoemde slingertuinen kernmerken zich door de slingerende paden, hoogteverschillen, onregelmatige waterpartijen, solitaire monumentale bomen, boomgroepen en bloeiende bloem- en heesterperken. Ook wordt er in slingertuinen gewerkt met onverwachte doorkijkjes waarbij de gevel van de imposante boerderij goed te zien is.

Verlies en herstel

Halverwege de 20e eeuw versoberden veel van de slingertuinen. De paden werden veelal dichtgezaaid met gras en verdwenen uit beeld. De karakteristieke bomen, heesters, glooiende gazons en vijvers bleven echter vaak nog bestaan.

Aan het einde van de 20e eeuw ontstaat er een herwaardering voor de Groningse slingertuin. Zo vond er in 1990 een inventarisatie plaats van Boerenerven in het Oldambt en startte in 1999 het Herstelproject Slingertuinen in Groningen. Hierdoor konden eigenaren van slingertuinen hun tuinen deels gesubsidieerd restaureren. In 2016 is er een nadere inventarisatie uitgevoerd op basis waarvan verschillende slingertuinen zijn opgeknapt.

Bronnen

• 'Slingertuinen.' Landschapsbeheer Groningen, https://landschapsbeheergroningen.nl/projecten-cultuurhistorie/slingertuinen/.
• Ben Kooij en Judith Toebast. Het grote boerderijen boek, W Books, 2013.
• 'Slingertuinen bij monumentale boerenerven'. Nationaal Georegister, https://www.nationaalgeoregister.nl/geonetwork/srv/api/records/5febeb54-561d-4afc-b3f0-9a9ca84c6ff7.