Steen
- 'Harde delfstof die niet smeedbaar, niet brandbaar en (vrijwel) niet in water oplosbaar is. Wordt in de bouwkunst gebruikt als houw-, breuk-, of veldsteen. Natuursteen.'
- 'Kunstmatig vervaardigde harde stof, ontstaan door hard bakken van een weke grondstof of door verstening van mortels. Hiervan is baksteen de voornaamste. Verder kalkzandsteen, drijfsteen, betonsteen voorts samenstelling van chemische verhardingsmiddelen die zich als muur- en vloerbedekking of voor beeldhouwwerk lenen (terracotta, kunstgraniet, marmercement, en dergelijke).'
(Haslinghuis, Bouwkundige termen (2011, Leiden), p.436)
Gevaren voor steen
Steen kan door vocht en bevriezing ernstige schade oplopen. Steen is erg star waardoor water dat bevriest en uitzet in de steen, de steen uit elkaar drukt. Het water kan in de steen komen door scheurtjes of poreusheid van de steen zelf. Vocht is hierbij de hoofdboosdoener. Hydrofoberen wordt over het algemeen afgeraden. Vocht kan er dan niet inkomen, maar het kan er ook niet uit. Laat u goed adviseren! Steen kan door vandalisme beschadigd raken. Dat kan zelfs dubbel, namelijk door het aanbrengen van de schade en het verkeerd weg halen van de schade. Een beschadigde steen raakt door de beschadiging steeds verder beschadigd. Vocht, vuil en vorst krijgen er steeds meer grip op.
Herstellen van steen
Beschadigde stenen kunnen door vakkundige bedrijven worden gerepareerd. De stenen kunnen met een pasta aangevuld worden of vervangen worden door inboeten. Ook hiervoor geldt dat u zich goed moet laten inlichten.
Bron
De tekst is gebaseerd op:
- Haslinghuis, Bouwkundige termen (2011, Leiden), p.436
- Gedeeltelijk eigenwerk Bureau Helsdingen
- Monumentenwacht, Inspectiehandboek, 1.2
- Brochure techniek, Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, 1, Hydrofoberen van gevels
- Brochure techniek, Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, 17, Het reinigen van gevels
- Brochure techniek, Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, 39, Graffiti op monumenten
